LGS Sınavına Hazırlık Stratejileri

            (Chat GPT yapay zeka aracı tarafından oluşturulan görsel ve telif hakkı yazara aittir.)
 

LİSELERE GİRİŞ SINAVI HAZIRLIK STRATEJİLERİ

2025 yılı Ramazan ayının son haftasındayız. Milyonlarca öğrencinin gireceği Liselere Giriş Sınavına (LGS) yaklaşık iki buçuk ay kaldı. Kabaca 80 gün de diyebiliriz. Bu 80 günü daha iyi değerlendirmek, net sayılarını mümkünse 10-15 net artırmak için neler yapılabilir? Beslenme ve uyku düzeni nasıl olmalı? Deneme sınavlarından çıktıktan sonra sınav kritiği nasıl yapılmalı? Yeni nesil sorular ve soruları yorumlama da nelere dikkat etmeli? Farklı soru tipleri için neye dikkat etmeli? Özet defteri nedir? Ne işe yarar? Bir konu kaç sayfada, neler yapıldıktan sonra özetlenmeli? Hazırsanız birlikte cevap arayalım bu sorulara. Haydi başlayalım.

Ramazan ayı içerisinde oruç tutan öğrencilerin uyku düzeninde ister istemez değişiklikler oldu. Bayramdan sonra bir hafta içerisinde uyku düzeni tekrar normale dönecektir. LGS’ye hazırlanan bir öğrencinin 7-9 saat arasında uyuması yeterli olacaktır. Yaklaşık olarak 23:00 gibi yatan bir öğrencinin sabah 06:30-07:00 gibi uykudan uyanması yeterli uykuyu almasını sağlayacaktır. Uyku önemli ihmal edilmemeli, gereğinden fazla da olmamalı. Kalan sürede her gün aynı saatte yatıp aynı saatte kalkmayı alışkanlık haline getirelim. 15 Haziran da ki sınav saatinden 2-3 saat önce uyanıp, kahvaltı yapmak, hazırlanmak rutin haline gelmeli ki bir sürpriz yaşanmasın.

Kahvaltı önemli bir öğün atlanmamalı. Karbonhidratlı gıdalar, kan şekerini hızlı şekilde yükseltir. Yaklaşık 1 saat civarında kan şekeri yüksek seyrettiği için enerji artar. Sonrasında hızlı bir düşüş olur. Unlu, şekerli gıdaları çok tüketenlerde üst düzey ve uzun süreli zihinsel dayanıklılık beklememeliyiz. Yani çok hamurlu-şekerli yiyenlerin kafasının çok ve iyi çalışmasını beklemeyiz. Bunu kişisel algılamayın. Fizyolojik bir durum bu. Peki ne yapmalı? Protein ağırlıklı beslenmeliyiz. Bu hiç karbonhidrat olmayacak demek değil. Protein daha çok, karbonhidratlı gıdalar daha az olacak demek. Yumurta, baklagiller, et, yoğurt vb. gıdalara öncelik vereceğiz. Her gün dört adet ceviz içi, bir avuç siyah kuru üzüm, yarım çay kaşığı kimyon öneriyorum. Ceviz zihnin dayanıklılığını artırır. Kan şekerini daha uzun süre dengede tutar. Ceviz yediğinizde sizi tok tutar. Kuru üzüm beynin ihtiyacı olan glikozu sağlar, antioksidanlar içerir. Kimyonun dikkatimizi artırıcı bir etkisi vardır. Kilogram başına 30-35 ml günlük su tüketmelisiniz. Bu 60 kg. lık bir öğrenci için günde yaklaşık 2 lt. su tüketilmesi gerektiği anlamına gelir. Haftada 1 ya da 2 gün balık tüketmek de içerdiği fosfor ve omega-3 ler açısından yararlı olur.

Kan tahlili yaptırarak B-12, Demir ve D vitamini seviyeleri mutlaka kontrol edilmelidir. Yeterli değil ya da sınıra yakınsa mutlaka uygun takviyeler ile desteklenmelidir. D vitamini eksikliğinde bağışıklığınız zayıflar. Kolay hastalanırsınız. Demir eksikliğinde enerji seviyeniz düşer. Kanınızdaki oksijen seviyesi düşer. B-12 eksikliğinde baş ağrıları ortaya çıkabilir. Zihinsel faaliyetlerde yavaşlama olur. Hatırlamakta zorlanırsınız. Uzun süreli okumalarda çinkonun destekleyici etkisi de aklımızın bir köşesinde bulunsun. Öğrenme yoğun dikkat gerektiren ve nöronlar (sinir hücreleri) arasında yeni bağlantılar kurulmasına neden olan bir faaliyettir. Kurulacak yeni bağlantılar için gerekli olan moleküllerden birisi de omega-3 tür. Beynimize ihtiyaç duyduğu molekülleri verelim ki daha verimli ve sağlıklı şekilde çalışabilsin. Beslenme ve uyku düzeniyle ilgili temel bilgileri verdiğimi düşünüyorum.

 Şimdi de işin teknik-strateji yönünden biraz bahsedelim. Bu yazımız biraz bilgi yönünden yoğun gelebilir size. Önemli gördüğünüz kısımları küçük kağıtlara not alıp çalışma masanıza veya gün içerisinde göreceğiniz yerlere yapıştırabilirsiniz.

Özet defteriniz olmalı. Özet defteri farklı renkte sayfalardan oluşan tercihen spiralli bir defter olabilir. Her ders için istediğiniz farklı renkte sayfalar olabilir. Örneğin mavi renkli sayfalara Matematik özetlerinizi, yeşil renkli sayfalara Fen Bilimleri özetlerinizi yazabilirsiniz. Bu tamamen size kalmış. Peki özeti ne zaman çıkaracaksınız? Kişisel gözlemlerime göre anlatayım. Bir konuyu dersten önce gözden geçirdiniz, derste dinlediniz not aldınız, tekrar ettiniz. Konunun anlatımlı videosunu notlar alarak izlediniz. Konu ile ilgili yaklaşık 300 soru çözdünüz. Daha önceki yıllarda çıkmış sınav sorularını da çözdünüz. Artık özet çıkarabilirsiniz. Biraz önce anlattıklarımı yaptıysanız, konunun hangi kısımlarının önemli olduğunu, hangi kısımlardan daha çok soru geldiğini anlamışsınızdır. Konunun en önemli kısımlarını en fazla iki sayfada özetlemelisiniz. Çoğu zaman daha fazlası gerekmeyecektir. Daha önceden çalıştığınızı, belli bir bilgi-beceri seviyesinde olduğunuzu varsayarak, her gün 1-2 konu özeti çıkartabilirsiniz diye düşünüyorum. Özet defterimiz evden dışarı çıkmamalı, bütün konuların özeti olmalı içinde. Özellikle son 1 ayda her gün 1 ya da 2 deneme sınavı çözeceğimiz dönemde nokta atışları ile eksik ya da yanlış bilgilerimizi düzeltmek için bu defter çok işimize yarayacaktır. Deneme sınavlarında yanlış yaptığımız soruların konu bilgisini özet defterimizde ilgili konuyu açarak birkaç defa gözden geçirebiliriz. Böylece konu zihnimizde daha net ve sağlam şekilde kaydedilmiş olacaktır. Özet defteri konusunun anlaşıldığını varsayarak devam ediyorum.

Şimdi de gelelim sınav kritiği çıkartmaya. Ben her deneme sınavından sonra 5 ila 10 bilginin zihnimizde daha sağlam bir şekilde kaydedilebileceğini düşünüyorum. Deneme sınavı kitapçığını alıp, doğru ve yanlışları, cevap anahtarı ile kontrol ettiğimizde şunu göreceğiz. Doğru yapabileceğimiz halde, ‘tüh nasıl da kaçırmışım’ dediğiniz sorular olacaktır. Bir A4 kağıdını boydan ikiye katlamanızı istiyorum. Yanlış yaptığımız sorular için kendimize soralım: ‘Neyi bilseydim-hatırlasaydım bu soruyu doğru yapardım?’ Bu sorunun cevabı iki üç satırlık bir bilgi ya da formül olabilir. Ya da bu ‘yeni nesil’ bir sorudur ve farklı bir yoruma ihtiyaç vardır. Neyi ya da neleri dikkate almalıydınız? Lütfen bunları A4 kağıdımıza küçük küçük not alalım. Ya da bazen soruyu ‘kıl payı’ doğru işaretlemişsinizdir. Böyle durumlarda yine not alalım ki bilgimiz uzun süreli hafızamızda daha sağlam bir şekilde kaydedilsin. 90 soruluk LGS denemesinde ortalama 10 civarı kritik bilgiyi kaydedeceğinizi tahmin ediyorum. Gerçek sınava kadar 50 deneme sınavı ya da daha fazla çözdüğünüzü düşünelim. Yaklaşık 600 civarı bilgi kaydedeceksiniz.-Gerçek LGS sınavında da bu bilgileri soracaklar zaten.-Bu da şimdi ve her geçen gün netlerinizin artacağı anlamına geliyor. Hemen sonuç alamasanız da pes etmeyip her gün düzenli çalıştığınız da 15 net ve üzeri artış yapabildiğinizi göreceksiniz. Özet defterindeki notları ve A4 kağıdına yazdığımız kritik notları ara ara gözden geçireceğiz tabi ki. Ayrıca her deneme sınavından sonra kaçırdığınız konuları tekrar edip, kritik notları kaydedeceksiniz. Soru kaçırdığınız konu ile ilgili en az 50 ve üzeri soru çözmenizi istiyorum. Bunları kendim için istemiyorum. Sizin daha başarılı olmanız için istiyorum.

Beslenme ve uyku düzeni, özet defteri, sınav kritiği çıkarma ve A4 kağıdına notlar alıp ayrı bir dosyada biriktirip ara ara gözden geçirmekten, soru kaçırılan konu ile ilgili 50 ve üzeri soru çözülmesi gerektiğinden bahsettik. Şimdi birazda rutinlerden bahsedelim. Başarılı insanların sistemleri vardır. Bu yazıda bahsettiklerim sisteminizi kurmak ile ilgilidir aslında. Sistemleri de her gün yapılan düzenli alışkanlıklar yani rutinler ayakta tutar. Peki rutininizde neler bulunmalı? Neler öneriyorum?

Beslenme-uyku düzeni ve diğerlerinin anlaşıldığını düşünüyorum. -Yazıyı yoğun bulanlar olabilir. Bir kitap yazılabilecek konuyu bir yazıda anlatmaya çalıştığımı fark ettiğinizi düşünüyorum.- Bu 80 günde rutinimizde neler bulunmalı? Yani her gün neleri yapmalıyız?

Her gün bir miktar-30 dk. da olsa- konu çalışılmalı. Konu çalışmayıp sadece soru çözenler cepten yerler. Yeni bir şey öğrenmezler. Her gün en az 250 soru çözülmesi gerektiğini düşünüyorum. Her gün en az 1 konu özeti çıkarılmalı. Her gün 45 dk.-60 dk. civarı sürede kitap okumalısınız. Öğrencilerin ya da velilerin bir kısmı kitap okumanın yalnızca Türkçe sorularına yararı olduğunu düşünüyorlar. Kitap okuma beynin sağ ve sol lobunun birlikte ve aktif çalışmasını sağlar. Bu da beyni daha güçlü kılar. Düzenli kitap okuyanın stresi azalır, odaklanma süresi artar. Okuduğunu anlama kapasitesi artacağından dolayı sadece Türkçe dersine değil, tüm derslere faydası olur. Deneme sınavı çözmüşseniz mutlaka kritiğini çıkarın. Gün içinde öğrendiklerinizi yatmadan önce ve sabah kalkınca mutlaka tekrar edin. Mola vererek çalışın. Çok bunalmamak için günlük ya da iki günde bir en az 30 dk. yürüyüş yapın. Zihinsel gücünüzü ve hafıza netliğinizi korumak ve geliştirmek için-günde 30 dk. yı geçmeyecek şekilde konu anlatım videosu izlemenin dışında- tüm dijital ekranlardan uzak durun. En azından sınav bitene kadar. Bu yazıda anlattıklarımı yaparak netlerinizi 10 ve üzeri sayıda artırdığınızı ve istediğiniz okulu kazandığınızı hayal edin lütfen. Hayallerinizin gerçekleşmesine küçük de olsa bir katkım olursa çok mutlu olurum.

Bu yazıyı 2-3 defa okuyup notlar çıkartmanız ve hatırlatıcılar kullanmanız menfaatiniz icabıdır. Bu yazıyı beğendiyseniz lütfen ihtiyacı olduğunu düşündüğünüz kişilere ulaştırın. Dennis Waitley; ‘’Zihin bir paraşüt gibidir, ancak açıldığında iş görür’’ der.  Bende sevgili öğrencilerimize zihin açıklığı ve başarılar diliyorum. Bir daha ki yazıya kadar kendinize çok iyi bakın. (İletişim için ferhatdagdelen@gmail.com dan ulaşabilirsiniz.)