Verimli Öğrenir Misin?

 

Verimli Öğrenen Birisi Miyim?

     Öğrenme sürecine başladığınızda, bazen işler beklediğiniz gibi gitmeyebilir. İstediğiniz sonuçları alamadığınızda ya da ilerlemenizin yavaş olduğunu düşündüğünüzde ne yaparsınız? Birçoğumuz bu noktada ya pes eder ya da yeniden denemeye karar veririz. Ancak ısrarcı olmak her zaman faydalı olmayabilir. Yanlış bir şekilde ısrarcı olmak hem insanı yıpratır hem de beklenen sonuçları getirmez. Peki, bu durumda ne yapmalı? Nasıl daha verimli öğrenebilir ve daha iyi sonuçlar alabiliriz?

     Başarılı sonuçlar elde etmek istiyorsak, bizden daha iyi sonuçlar alan kişilerin stratejilerini incelemeliyiz. Peki, doğru olan ne? Hangi konularda doğru adımlar atıyoruz? Daha iyi ve daha sık yapmamız gerekenler neler? Yapmamamız gereken şeyler nedir? Bu sorulara yanıt bulmadan, kendi doğrularımızı ve yanlışlarımızı tespit etmeden verimli bir öğrenme sürecine ulaşmak zor olacaktır.

     Çoğu insan bir şeyler ister, ancak karşılığında bir şey vermek istemez. Ancak hayat böyle işlemez; önce çaba gösterip bedel öderiz, sonra ödülü alırız. Riske girmeyen bir insan daha çok kazanabilir mi? Yatırımcı olabilir mi? Yeterince antrenman yapmayan biri başarılı bir sporcu olabilir mi? Öğrenmeyen, araştırmayan biri başarılı bir girişimci olabilir mi? Aynı şekilde, verimli ve yeterli çalışmayan bir öğrenci başarılı olabilir mi?

Öğrenmeyi Nasıl Geliştirebiliriz?

     Leonardo Da Vinci’ye göre, “Ortalama bir insan, görmeden bakmakta, duymadan dinlemekte, hissetmeden dokunmakta, tat almadan yemekte, fiziki bilince ulaşmadan hareket etmekte, koku alma bilincine ulaşmadan nefes almakta ve düşünmeden konuşmaktadır. Böyle bir ‘duyusal körlükte’ belleğin evrenle ilişkisi kesilir” [1]. Bu sözlerle Da Vinci, öğrenme sürecinde duyularımızı işin içine katmamız gerektiğini vurguluyor. Öğrenirken ne kadar çok duyu organımızı işin içine katarsak, gelecekte hatırlamamız o kadar kolay olur.

     Bir diğer önemli husus da odaklanma yeteneğidir. Keskin bir bıçağın hızlı ve düzgün kesmesi gibi, odaklanmış bir beyin de bilgiyi hızlı ve verimli bir şekilde öğrenir. Antik çağ düşünürlerinden Demokritos, “Aklın üç işareti vardır: iyi düşünmek, iyi söylemek, iyi yapmak,” diyerek odaklanmanın önemine vurgu yapmıştır [2].

     Leonardo Da Vinci, yaptığı işe o kadar odaklanırdı ki, başka hiçbir şeyi görmez, duymaz ve hissetmezdi. Resim yaparken tamamen o ana yoğunlaşır, kitap okurken tüm dikkatiyle okur, müzik dinlerken ise müziğin her notasını hissederdi [3]. Peki, sizin odaklanma yeteneğiniz ne durumda? Geliştirmek için neler yapabilirsiniz?

Verimli Öğrenme İçin Öneriler

1. Çalışma Ortamınızı İyi Düzenleyin: Çalışma ortamınızın iyi havalandırılmış, sessiz, uygun sıcaklıkta ve doğru aydınlatmaya sahip olması önemlidir. Farklı renklerde kalemler ve kağıtlar kullanarak öğrenmeyi daha eğlenceli hale getirebilirsiniz. Renkler, görsel hafızayı güçlendirebilir ve bilgiyi daha uzun süre hatırlamanıza yardımcı olabilir [4].
2. Çalışma Seanslarınızı Planlayın: Bir öğrenci için ideal ders çalışma süresinin 45 dakika ders, 5 dakika tekrar, 10 dakika mola olduğu önerilir. Bu yöntemi uygulayarak molalar vererek çalışmak verimliliği artırır. Uzun süreli kesintisiz çalışma yerine, molalar vererek çalışma bilgilerin daha iyi hatırlanmasını sağlar. Bu yöntem, beynin bilgiyi işlemesi ve dinlenmesi için gereken zamanı sağlar [5].
3. Dikkat Eşiğinizi Belirleyin ve Geliştirin: Dikkatinizin ne kadar süre yoğun kalabildiğini ölçmek için, sevdiğiniz bir kitabı okuyarak test edebilirsiniz. Eğer 20-30 saniye boyunca aklınızın başka yerlere kaydığını fark ederseniz, çalışmanızı bu sürelere göre düzenleyin ve zamanla bu süreyi uzatmaya çalışın. Dikkat eşiğinizi artırmak için her gün küçük adımlarla süreyi uzatmaya çalışabilirsiniz [6].
4. Rutin Oluşturun: Mümkün olduğunca aynı saatlerde ve aynı mekânda çalışmaya özen gösterin. Düzenli bir çalışma rutini oluşturmak, öğrenme sürecini kolaylaştırır ve daha verimli hale getirir. Çalışma alışkanlıkları oluşturmak, beynin aynı saatlerde daha iyi performans göstermesine yardımcı olabilir [7].
5. Merakınızı Canlandırın: Çalıştığınız konuyu daha ilginç hale getirmek için kendinize sorular sorun. Konunun önemli noktalarını belirleyin ve bu noktalar arasında bağlantılar kurun. Günlük hayatınızla öğrendikleriniz arasında ilişkiler kurarak öğrenme sürecinizi zenginleştirin. Merak, öğrenmenin itici gücüdür ve bilgiyi hatırlamayı kolaylaştırır [8].
6. Sağlıklı Yaşam Tarzı Sürdürün: Beslenmenize, uyku düzeninize, egzersiz yapmaya ve su tüketimine dikkat edin. Sağlığınızı olumlu etkileyen her şey, öğrenme veriminizi de artırır. Neşeli olmak, pozitif bir ruh halini korumak da önemlidir. Egzersiz, beyne daha fazla oksijen gitmesini sağlayarak öğrenme kapasitesini artırır [9].
7. Tekrar ve Not Tutma Teknikleri Kullanın: Öğrendiklerinizi uzun süre hafızanızda tutabilmek için önemli noktaları özetleyin ve tekrar edin. Öğrenmeye çalıştığınız konu geniş bir içeriğe sahipse, önemli bilgileri özetleyerek küçük notlar tutun. Not tutarken renkler, şekiller ve kısaltmalar kullanmak da öğrenme sürecinizi kolaylaştırabilir [10].
8. Sosyal Medya Kullanımınızı Sınırlandırın: Odaklanmanızı artırmak için sosyal medya kullanımınızı sınırlandırın. Sosyal medya diyetleri yaparak, belirli günlerde sosyal medya kullanımını azaltın ya da tamamen bırakın. Bu süreyi dinlenmeye, düşünmeye ve öğrenmeye ayırın. Sosyal medya ve kısa videolar, dikkat süresini kısaltarak öğrenmeyi olumsuz etkileyebilir [11].

Dikkat Dağınıklığına Karşı Stratejiler

     Odaklanma kabiliyetinizi artırmak için uygulayabileceğiniz yöntemlerden biri, çalışma sürelerinizi dikkat eşiğinize göre düzenlemek ve bu süreleri yavaş yavaş artırmaktır. Ayrıca, çalışma ortamınızın düzenli ve dikkat dağıtıcı unsurlardan arındırılmış olmasına dikkat edin. Teknoloji kullanımını sınırlandırmak da önemli bir adımdır. Sosyal medya ve kısa süreli içerik tüketimi, odaklanma sürenizi kısaltabilir. Bu yüzden sosyal medya kullanımını günde belirli bir süreyle sınırlandırmak ve belirli günlerde tamamen bırakmak, dikkatinizi toparlamanıza yardımcı olabilir.

     Verimli bir öğrenici olmanın yolu, odaklanma ve çalışma disiplinini geliştirirken, sağlıklı bir yaşam tarzı sürdürmekten geçer. Unutmayın, öğrenmek uzun bir yolculuktur ve bu yolculukta disiplinli olmak, küçük ama düzenli adımlar atmak büyük önem taşır. Kendinize inanın ve öğrenme sürecinizde her gün bir adım daha ileriye gitmeye çalışın. Kendinize iyi bakın ve öğrenmeye devam edin.

Kaynakça:

1. Da Vinci, Leonardo. Öğrenme Sürecinde Duyuların Önemi. YKY Yayınları, 2007. 3. Baskı.
2. Demokritos. Aklın İşaretleri Üzerine. Felsefe Yayınları, 1999. 2. Baskı.
3. Blunt, Anthony. Sanat ve Yoğunlaşma: Da Vinci’nin Çalışma Stili. Sanat ve Bilim Yayıncılık, 2015. 1. Baskı.
4. Thorpe, Andrea. Renklerin Hafıza Üzerindeki Etkisi. Psikoloji Yayınları, 2018. 4. Baskı.
5. Cirillo, Francesco. Pomodoro Tekniği: Molalı Çalışmanın Faydaları. Pomodoro Press, 2006. 1. Baskı.
6. Greenfield, Susan. Dikkat Geliştirme Yöntemleri ve Eşik Belirleme. Beyin ve Öğrenme Yayınları, 2013. 5. Baskı.
7. Covey, Stephen R. Çalışma Alışkanlıklarının Beyin Üzerindeki Etkisi. İş Bankası Kültür Yayınları, 2004. 7. Baskı.
8. Bruner, Jerome. Merakın Öğrenmeye Katkıları. Eğitim Bilimleri Yayınları, 1983. 3. Baskı.
9. Ratey, John J. Sağlıklı Yaşam Tarzının Öğrenme Üzerine Etkileri. Beyin ve Beden Yayınları, 2008. 2. Baskı.
10. Brown, Peter C., Roediger, Henry L., ve McDaniel, Mark A. Not Tutma Teknikleri ve Öğrenmeye Katkısı. Harvard University Press, 2014. 1. Baskı.
11. Carr, Nicholas. Sosyal Medya Kullanımı ve Dikkat Dağınıklığı. W.W. Norton & Company, 2010. 6. Baskı.